Штогадовая выстава Іллі Сарокіна «Галерэя олдтаймераў» прайшла ў Санкт-Пецярбургу. Хоць пераважную большасць экспанатаў складалі легкавыя аўтамабілі, знайшлося месца і для буйной тэхнікі.
Правінцыйная — у найлепшым сэнсе
Сёлетняя «Галерэя олдтаймераў» нагадала мне бельгійскую аўтобусную выставу «Басворлд» сярэдзіны дзевяностых: не велізарную, па-добраму правінцыйную — вакол павільёнаў палі, у кіёсках прадаюць нават джынсы і алтайскі мёд — і з вельмі ўтульнай атмасферай. Заходзіш на стэнд, сустракаеш знаёмых — і ўсё: на паўгадзіны затрымліваешся ў няспешнай размове пра жыццё і машыны.

Некаторыя аўтамабільныя экспанаты ўразілі нават мяне, не спецыяліста па легкавіках: чаго варты стэнд з «Масквічом» і «Жыгулямі», аформленымі як велізарныя маштабныя мадэлі ў каробках, або чароўна іржавы амерыканскі «кракадзіл» Nash. Галоўнай тэмай выставы быў Фестываль тэхнічных музеяў, а пра буйныя грузавікі — у нашым кароткім аглядзе.

Браняаўтамабілі для Петраграда
Які ж Петраград без браняаўтамабіля! Рэканструктары з ваенна-гістарычнага клуба «1-я кулямётная рота» — першай часткі ў царскай Расіі, узброенай бронетэхнікай, — паказалі даволі дакладную рэпліку браняаўтамабіля «Осцін-Пуцілавец», на вежы якога не хапала хіба што Уладзіміра Ільіча [Леніна], а таксама танк Renault FT-17 часоў Першай сусветнай вайны.

Трактары Porsche і FIAT
Трактары Porsche і FIAT? Былі і яны. Музей гісторыі трактара з Чэбаксараў паказаў, сярод іншага, Porsche Allgaier A111 з аднацыліндравым дызелем магутнасцю ўсяго 12 к.с. — Фердынанд Поршэ спраектаваў трактар у 1937 годзе, але выпускаўся ён ужо пасля вайны, у 1949–1955 гадах, — а таксама FIAT 25R 1951 года з чатырохцыліндравым 25-моцным дызелем. Цікава, што абедзве мадэлі і сёння можна сустрэць у працоўным стане на палях Германіі, Аўстрыі, Швейцарыі і Італіі.

«Капейка» і ленінградскі тралейбус
Чалавек з грузавога свету сярод легкавікоў: дырэктар па продажах падмаскоўнага завода самазвалаў «Бецэма» Міхаіл Круглікаў прыехаў на выставу на цудоўна адрэстаўраваным ВАЗ-2101 «Капейка» 1980 года са сваёй асабістай калекцыі, у якой ёсць некалькі «Жыгулёў» і «Волга». Прабег машыны — 150 000 кіламетраў.

Музей гарадскога электрычнага транспарту на Васільеўскім востраве прадстаўляў прыгожы тралейбус ЗІУ-5Г, пра які мы ўпершыню пісалі яшчэ ў 2005 годзе. ЗІУ-5 працавалі ў Ленінградзе з 1966 па 1982 год, а гэты асобнік 1967 года ў 2000-м знайшлі ў якасці хлява — прычым непадалёк ад тралейбуснага парка — і аднавілі да хадавога стану. Каб дзецям было дзе выплюхнуць энергію і не разбіраць рэдкую машыну па балціку, побач паставілі макет шасі і каркаса тралейбуса, па якім можна было лазіць колькі душа пажадае.

Самаробны міні-«Ікарус»
Усе ведаюць, што ў СССР былі самаробныя легкавыя аўтамабілі. А перад вамі — самаробны аўтобус. Качазум Хачатуравіч Алхасаў з Нальчыка, адпрацаваўшы 30 гадоў за рулём «Ікаруса», пасля выхаду на пенсію захацеў ездзіць на ўласным міні-«Ікарусе». Будаўніцтва апарата АС-1 АКХ-60 — «Аўтамабіль Самаробны Першы», далей ініцыялы аўтара і яго ўзрост на момант пачатку работ — доўжылася пяць гадоў, з 1986 па 1991 год.

Унікальны самаробны мікрааўтобус АС-1 «АКХ-60» (вядомы таксама як «Міні-Ікарус»)
З чаго яго зрабілі
Дэталі выкарыстоўвалі самыя розныя: руль і сілавы агрэгат — ад «Волгі» ГАЗ-24, рухавік размясцілі пасярэдзіне салона. Такое рашэнне было вымушаным праз юрыдычныя нюансы, хоць першапачаткова міні-«Ікарус» планавалі зрабіць заднематорным.


Бэлька пярэдняга моста — ад заднепрываднай УАЗ-451 «Буханка», вядучы мост — ад «Волгі» ГАЗ-21, але з рэдуктарам ад УАЗа, сядзенні — ад фургона «Рафік», цягі пераключэння перадач — ад «Запарожца»… І, як і належыць сапраўднаму аўтобусу, ёсць пнеўматычная падвеска. Кузаў апорны, а арыгінальнае шкло зрабілі ў аўтагаспадарцы.

На эмблеме намалявана падкова — сімвал Нальчыка. Цяпер гэтая ўнікальная машына захоўваецца ў Музеі аўтамабільнага транспарту Ленінграда, а з яе стваральнікам, «дзедам Алхасам» — ён на фота ніжэй, — я разам з супрацоўнікамі музея пазнаёміўся ў 2019 годзе, калі мы пераганялі з Нальчыка стары аўтобус КАвЗ.

Малюнкі, кіёск і трыццаць гадоў «Газэлі»
Частка кузава поўнапамернага «Ікаруса» стала кіёскам для продажу сувеніраў нядаўна створанага Музея аўтамабільнага транспарту Ленінграда.

Буйная тэхніка ў малюнках: Трафім Токараў працуе ў Музеі аўтамабільнага транспарту і ў вольны час старанна малюе экспанаты з натуры. Вынік цудоўны.

ГАЗ на выставе адзначаў 30-годдзе «Газэлі» і з гэтай нагоды паказаў тры паўтаратонныя машыны: ГАЗ-АА, падняты з дна Ладажскага возера і адрэстаўраваны; юбілейную «Газэль» 1995 года — 15-мільённы аўтамабіль, выпушчаны заводам з моманту заснавання; і сучасную «Газэль NN». Дарэчы, за некалькі дзён да выставы ў Ніжнім Ноўгарадзе пачалася вытворчасць стартараў і генератараў — і не толькі для аўтамабіляў ГАЗ.


«Волга», якая ледзь не стала грузавіком
Калісьці нават «Волга» была маленькім грузавіком. Гэтае шасі з кабінай, якое цяпер аднаўляюць і пакуль што без кузава, належыць мадэлі «Бурлак», што існавала ў трох варыянтах: пікап, уцеплены фургон і грузапасажырскі фургон. Першы прататып «Бурлака» сабралі летам 1994 года, але да серыйнай вытворчасці справа не дайшла — заводу проста не хапіла магутнасцяў. Зборку спынілі ў 1996-м, апошнія два асобнікі выкупілі з рэзервовай базы ГАЗа ў 2004 годзе, і адзін з іх знаходзіцца на гэтай выставе. Яго рэстаўруе санкт-пецярбургскі «РэтраБус».

Два спосабы зрабіць няправільна
Прыклад таго, як не трэба рабіць: гэты кабрыялет «Масквіч» з белым салонам, сучаснымі налепкамі «міліцыя» і гербам СССР, а таксама неарыгінальнымі супрацьтуманнымі фарамі на бамперы — не рэпліка, а пародыя. Па-першае, міліцэйскіх кабрыялетаў «Масквіч» не існавала; па-другое, паказаныя налепкі і эмблема належаць да значна пазнейшай эпохі — іх наносілі паводле дзяржаўнага стандарту 1975 года.

Не пашанцавала і грузавіку Barkas B1000 з ГДР: ён трапіў у рукі аматараў цюнінгу, якія ператварылі яго ў хот-род, занізілі падвеску і паставілі эфектныя колы. Выглядае, як кажа моладзь, крута, але шкада рэдкую для нас машыну. Яе месца ў музеі!

Не аўтамабілі, але таксама цікава
Музей Гаража асаблівага прызначэння паказаў спецыяльныя матацыклы, у тым ліку эксперыментальны электрычны «Калашнікаў» (злева) і найноўшы Aurus Merlon (таксама электрычны), які сёлета павінен замяніць нямецкія BMW ва ўрадавым картэжы. Запас ходу — 200 км, разгон ад 0 да 100 км/г займае 4 секунды, максімальная хуткасць — 240 км/г.

Фота: Фёдар Лапшын
Гэта пераклад. Арыгінальны артыкул можна прачытаць тут: Немного больших: наш «грузовой» репортаж с Олдтаймер-галереи—2024
Апублікавана Верасень 09, 2025 • 7 хв на чытанне